Primary Care Unit Innovation in Thailand + นวัตกรรมบริการสุขภาพปฐมภูมิ

Primary Care Unit Innovation

โครงการสายใยชุมชนใส่ใจผู้ป่วยโรคเรื้อรัง

ผู้รับผิดชอบโครงการ : นางอัสณาฐ์ โต๊ะพา process
ปี พศ. : 2550
หน่วยงาน : ชุมชน : ศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลตรัง
จังหวัด : ปัตตานี
ประเภทนวัตกรรม : นวัตกรรมบริการปฐมภูมิในกลุ่มผู้ป่วยเรื้อรัง

รายงานผลการดำเนินงานของโครงการ

รายละเอียดโครงการ :

หลักการและเหตุผล

ในระยะเวลา 5 ปีที่ผ่านมา จำนวนผู้ป่วยโรคเรื้อรังมีแนวโน้มสูงขึ้นอย่างน่าเป็นห่วง จากสถิติความเจ็บป่วยของผู้มารับบริการแผนกผู้ป่วยนอกโรงพยาบาลมายอ และศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลตรังพบว่า 3 อันดับโรคแรกของผู้ป่วยเป็นโรคเรื้อรัง และเป็นสาเหตุการตายที่สำคัญ ได้แก่โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคระบบทางเดินหายใจ ซึ่งเป็นโรคที่ไม่หายขาด แต่สามารถทำให้อาการทุเลาลง ไม่ปรากฏอาการหรือเข้าสู่ระยะสงบของโรคได้ อาจมีการกำเริบของโรคหรือมีอาการรุนแรงขึ้นอีกเป็นครั้งคราว และมักเกิดความพิการหรือรอยโรคหลงเหลืออยู่ จากการเปลี่ยนแปลงและทำลายอวัยวะต่างๆ ของร่างกายอย่างช้าๆและถาวรทำให้เกิดผลกระทบต่างๆ ต่อผู้ป่วยและครอบครัวอย่างมาก ทำให้ผู้ป่วยและครอบครัวต้องทุกข์ทรมานกับปัญหาต่างๆทั้งทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคม และจิตวิญญาณ ต้องเผชิญกับความเครียดครั้งแล้วครั้งเล่า เป็นระยะเวลายาวนานตลอดการดำรงชีวิต ทำให้ไม่สามารถคงไว้ซึ่งคุณภาพชีวิตที่ดีทั้งของตนเองและครอบครัว ตำบลตรังมีผู้ป่วยโรคเรื้อรังทั้งหมด 66 คน (เฉพาะโรความดันหิตสูง โรคเบาหวาน โรคระบบหายใจ อัมพาต และโรคไต ) แบ่งเป็น 3 กลุ่ม 3 ระยะคือ ระยะแรกเป็นกลุ่มผู้ป่วยที่สามารถดูแลตนเองได้ ระยะที่ 2 คือกลุ่มผู้ป่วยที่ดูแลตนเองไม่ได้ และกลุ่มที่ 3 คือ ผู้ป่วยที่เข้าสู่ระยะสุดท้าย ดังนั้นการดูแลเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดต้องดำเนินการ อย่างต่อเนื่องทั้ง 3 กลุ่ม 3 ระยะซึ่งมีลักษณะปัญหาและการดูแลที่แตกต่างกัน

จากการทำประชาคมวันที่ 24 กรกฎาคม 2547 พบว่าประชาชนต้องการแก้ปัญหาโรคเรื้อรังเป็นอันดับสองรองมาจากปัญหาด้านเศรษฐกิจและเสนอให้มีการออกกำลังกายเนื่องจากเชื่อว่าเป็นวิธีการหนึ่งที่สามารถป้องกันและบรรเทาอาการของโรคได้ ดังนั้นศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลตรัง จึงได้ดำเนินโครงการส่งเสริมการออกกำลังกายในสตรีวัยแรงงาน โดยเลือกดำเนินการในสตรี กลุ่มทอผ้าเนื่องจากเป็นกลุ่มที่มีความเข้มแข็งและมีลักษณะการปฏิบัติงานเป็นกลุ่ม มีวิธีการดำเนินการดังนี้ คือ จัดเวทีสุขภาพเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็นต่างๆ ประชุมกลุ่ม ระดมสมอง สนทนากลุ่ม เต้นแอร์โรบิก และตรวจสุขภาพ ภายหลังดำเนินการทำให้ชุมชนมีความตื่นตัวในการสร้างสุขภาพมากขึ้นจึงเกิดรูปแบบการออกกำลังกายเพื่อแก้ปัญหาสุขภาพในชุมชน คือ กลุ่มผู้สูงอายุออกกำลังกายโดยการรำไม้พลอง กลุ่มวัยรุ่น/กลุ่มแม่บ้านออกกำลังกายโดยการเต้นแอร์โรบิก และกลุ่มเด็กนักเรียนออกกังกาย โดยการเต้นแอร์โรบิกและเล่นฟุตบอล ดังนั้นเพื่อส่งเสริมศักยภาพของบุคลากรในพื้นที่ และเป็นเวทีในการจัดกิจกรรมด้านสุขภาพปีงบประมาณ 2548 จึงจัดทำโครงการส่งเสริมการออกกำลังกายบันไดสู่ การดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในกลุ่มผู้สูงอายุ จัดกิจกรรมวิเคราะห์ชุมชนแบบมีส่วนร่วม ได้แก่ การทำ PRA และขยายเครือข่ายจาก ชุมชน/ชมรมไปยังครอบครัวและบุคคล จากกิจกรรมที่ดำเนินการมาแล้วปรากฏว่าผู้ป่วยโรคเรื้อรังและครอบครัวบางรายยังขาดความตระหนัก/ขาดการมีส่วนร่วมในการดูแลผู้ป่วย โรคเรื้อรังเท่าที่ควร บางรายมีศักยภาพในการดูแลตนเองและสามารถคงไว้ซึ่งหน้าที่และการทำงานของร่างกาย และมีชีวิตอยู่ร่วมกับภาวะเจ็บป่วยได้อย่างเหมาะสม แต่บางรายอาการของโรคกำเริบขึ้นต้องเผชิญกับความตายที่ไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้

การจัดตั้งศูนย์ให้ความช่วยเหลือผู้ป่วยโรคเรื้อรัง (Day Care Center) เป็นเวทีที่ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ผู้ดูแล เจ้าหน้าที่ และบุคลากรทั้งในและนอกชุมชนมาพบปะกัน อยู่ร่วมกัน มีกิจกรรมร่วมกันเพื่อตอบสนองความต้องการร่วมกันหรือเป็นอุปกรณ์ในชุมชนที่ให้บริการหลายประเภท เป็นกิจกรรมที่ชุมชนจัดทำขึ้นเพื่อคนในชุมชน สอดคล้องกับนโยบายของรัฐบาลที่มีเป้าหมายให้คนไทยอยู่ในครอบครัว ชุมชนและสังคมที่มีความพอเพียงทางสุขภาพ มีศักยภาพ มีการเรียนรู้และมีส่วนร่วมในการจัดการสุขภาพตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ยึดคนเป็นศูนย์กลางของการพัฒนา สามารถใช้ประโยชน์จากภูมิปัญญาไทยและภูมิปัญญาสากลได้อย่างรู้เท่าทัน เพื่อให้ชุมชนดำรงอยู่อย่างพึ่งตนเองได้และมีสุขภาวะในสังคมโลกที่มีสภาพการเชื่มโยงและมีอิทธิพลต่อกัน นอกจากนี้ยังเป็นการฝึกทักษะ การเล่าเรื่อง การฟัง และทำให้เกิดชุมชนแห่งการเรียนรู้ (Community of Practice) เพราะในการแก้ปัญหาและพัฒนาจำเป็นต้องเปิดโอกาสให้ภาคีส่วนต่างๆของชุมชนมีการร่วมคิด ร่วมรู้ ร่วมดำเนินการ ร่วมประสานประโยชน์ ร่วมตรวจสอบ ร่วมประเมินผล ร่วมสรุปและถอดบทเรียน

ดังนั้นศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลตรัง จึงได้จัดทำโครงการโครงการสายใยชุมชนใส่ใจผู้ป่วยโรคเรื้อรังตำบลตรัง อำเภอมายอ จังหวัดปัตตานี ปีงบประมาณ 2550 ขึ้น

วัตถุประสงค์

1. เพื่อให้มีระบบและเครือข่ายการดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในชุมชน
2. เพื่อให้มีศูนย์ให้ความช่วยเหลือผู้ป่วยโรคเรื้อรังในชุมชน (Day care center)
3. เพื่อให้มีเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้านสุขภาพในชุมชน

download ดาวน์โหลดไฟล์รายละเอียดโครงการ : south-284-สายใยชุมชนใส่ใจผู้ป่วยโรคเรื้อรัง.pdf
Comment #1
กบ
Posted @January,10 2009 09.17 ip : 124...8

น่าสนใจมากครับ

Comment #2
รา
Posted @December,29 2009 11.53 ip : 125...29

อืม

Comment #3
ณัฐ
Posted @January,20 2010 19.19 ip : 222...63

8)  :p  :p

Comment #4
แป๋ม
Posted @June,02 2010 12.25 ip : 125...143

อยากรู้ว่ามีงบประมาณสนับสนุน ขอจากที่ไหนคะ

Comment #5
lumduan
Posted @March,15 2011 16.24 ip : 61...151

ยืมเป็นตัวอย่าง  ทำในชุมชนได้ไหมค่ะ

ปฏิทินกิจกรรมประจำเดือน

«  เม.ย. 2557  »
อาพฤ
30 31 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 1 2 3
query time 2.655 ms.
request time 10.163 ms.